Je zit bij de dokter met een hoofd vol stress, een hartslag die omhoog schiet van alle deadlines en een algemeen gevoel dat je het leven als een uit de hand gelopen maandag ervaart. Je verwacht een standaard riedeltje over mindfulness, of erger nog, een doosje pillen. Maar nee, in Zwitserland krijg je een recept voor een museumbezoek. Jep, artsen in Neuchâtel schrijven hun patiënten gewoon een gratis trip naar een museum voor, als een soort therapeutische citytrip voor de geest.
Ja, wat een advies. Dit is geen verzonnen hipster-therapie uit een wellnessblog, maar een officieel medisch experiment dat loopt tot 2025. De lokale overheid steunt het plan met een budget van 10.000 Zwitserse frank, en tot nu toe zijn er al zo’n 500 museum-recepten uitgeschreven. Het idee is dat kunst je hersenen kalmeert en je mentale welzijn een boost geeft, alsof je een glas rode wijn voor je ziel inschenkt, maar dan zonder kater de volgende dag.
Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie helpt kunst daadwerkelijk bij het verminderen van stress, depressie en angst. Het kan zelfs cognitieve achteruitgang vertragen en lichamelijke activiteit stimuleren. Dus ja, wie weet is een middagje kunst kijken wel net zo effectief als een sportsessie en een stuk minder zweterig.
Maar hoe werkt dit in de praktijk? Stel je voor: je wordt wakker, voelt je brak van het leven, en in plaats van een paracetamol te pakken, duik je een museum in. Voor je het weet sta je een schilderij van Monet aan te staren en voel je je hersenen ontspannen alsof je een warme douche neemt van binnenuit. Misschien begin je zelfs te filosoferen over het leven. Of je scrolt gewoon mentaal even uit die eindeloze doomscroll op je telefoon. Beide opties zorgen in ieder geval voor een combinatie van herstel en tegelijkertijd het opdoen van kennis.
Zwitserland is trouwens niet het enige land dat kunst voorschrijft als mentaal medicijn. In Nederland was er het ‘Museum op Recept’-initiatief, waarbij je bij musea als het Dordrechts Museum of Museum van de Geest op doktersadvies naar binnen kon, dit project is nu (tijdelijk) niet meer beschikbaar. In België kunnen psychiaters van het Brugmannziekenhuis in Brussel hun patiënten naar een museum sturen als onderdeel van de therapie. Blijkbaar is kunst dus een veel ingezet voorschrift van de huisarts voor om dus ook daadwerkelijk je mentale staat te verbeteren.
Laten we eerlijk zijn: de meeste van ons die geen liefhebber zijn, gebruiken musea vooral als excuus voor een citytrip of als schuilplek tegen een plotselinge regenbui. Maar wat als je museumbezoek voortaan niet alleen cultureel verantwoord is, maar ook een legitieme vorm van zelfzorg? Misschien is het tijd om je volgende mentale breakdown te behandelen met een dosis Van Gogh in plaats van nog een avondje bankhangen met een zak chips.
Kunst als therapie, het klinkt als een idee dat net zo goed bedacht had kunnen zijn door een hippe life coach op Bali. Maar als dokters het nu echt beginnen voor te schrijven, wie zijn wij dan om te discussiëren? Dus de volgende keer dat je stresslevel op code rood staat, skip dat dure wellness-weekend en loop gewoon een museum binnen. Wie weet is een dosis kunst wel precies wat je nodig hebt.