Naar inhoud springen

Nergens in Europa is de inkomenskloof tussen mannen en vrouwen zo groot als in Nederland

• Lifestyle
cowomen-ZKHksse8tUU-unsplash
Volgens een nieuw onderzoek van het European Institute for Gender Equality (EIGE) heeft Nederland binnen de Europese Unie de grootste inkomenskloof tussen mannen en vrouwen. Het gaat hierbij om het verschil tussen de totale inkomsten van mannen en vrouwen.
Dat verschil wordt onder andere beïnvloed door het aantal uren dat mannen en vrouwen werken, de sector waarin ze werkzaam zijn, het aantal vrouwen en mannen in leidinggevende functies, de verdeling van betaald werk en onbetaalde zorgtaken en de mogelijkheden om werk en gezin te combineren.

De opvallendste cijfers uit het onderzoek

De cijfers uit de Gender Equality Index 2026 maken het verschil behoorlijk concreet. Zo is het gemiddelde bruto jaarinkomen van vrouwen 33.366 euro. Voor mannen ligt het bruto jaarinkomen gemiddeld op 48.437 euro. Dit is dus een verschil van 15.071 euro. Hiermee verdienen vrouwen gemiddeld ongeveer 69% van het jaarinkomen van mannen. Er is ook een groot verschil te zien in het aandeel werkenden met een laagbetaalde baan. Zo heeft 44% van de vrouwen een laagbetaalde baan tegenover 28% van de mannen. Ook besteedt 49% van de vrouwen meer dan 35 uur per week aan zorg aan kinderen tot 12 jaar. Bij mannen is dit slechts 26%.
Het verschil van ruim 15.000 euro per jaar is een opvallende uitkomst. Het gaat om gemiddelde bruto jaarinkomens, niet om het salaris dat een man en een vrouw voor exact dezelfde functie ontvangen. Ook het verschil in laagbetaalde banen is interessant. Bijna de helft van de werkende vrouwen heeft een laagbetaalde baan, tegenover iets meer dan een kwart van de mannen. Daarnaast is er een duidelijk verschil in de verdeling van zorgtaken. Bijna de helft van de vrouwen besteedt meer dan 35 uur per week aan kinderzorg. Bij mannen is dat ongeveer een kwart.

Hoe kan het dat Nederland zo slecht scoort?

Er zijn verschillende verklaringen voor de grote inkomenskloof. Het gaat niet om één oorzaak, maar om een combinatie van maatschappelijke gewoontes en de inrichting van de Nederlandse arbeidsmarkt.
Ten eerste is Nederland een echt deeltijdland. Vrouwen werken hier vaker minder uren dan mannen. Dat heeft direct invloed op hun totale jaarinkomen. Daarnaast werken vrouwen vaker in sectoren met lagere salarissen. Zo zijn vrouwen relatief sterk vertegenwoordigd in sectoren als zorg en welzijn, onderwijs, horeca en schoonmaak en dienstverlening. In deze sectoren zijn de salarissen gemiddeld lager dan in bijvoorbeeld de financiële dienstverlening en bepaalde technische sectoren. Een belangrijke factor is ook dat vrouwen over het algemeen meer zorgtaken op zich nemen. Vrouwen gaan vaker minder werken om voor de kinderen te zorgen, terwijl mannen doorgaans meer uren blijven maken. Dat heeft niet alleen gevolgen voor het inkomen op dat moment. Het kan ook invloed hebben op toekomstige salarisverhogingen, promoties en pensioenopbouw. Ook zijn er minder vrouwen in leidinggevende functies. Leidinggevende functies leveren gemiddeld meer geld op. Toch zijn vrouwen hierin minder sterk vertegenwoordigd dan mannen.
Vrouwen die minder uren werken en daardoor minder verdienen, bouwen vaak minder financiële reserves op. Dat kan vooral problematisch worden bij een scheiding, werkloosheid of het overlijden van een partner. Het EIGE-onderzoek wijst op de kwetsbare positie van alleenstaande moeders. Volgens de NOS is de gezondheidsachterstand van alleenstaande moeders ten opzichte van alleenstaande vaders nergens in de EU zo groot als in Nederland.
Hoogleraar sociaal beleid Mara Yerkes van de Universiteit Utrecht wijst erop dat de ongelijke verdeling van zorgtaken een belangrijke rol speelt. Wanneer vrouwen als vanzelfsprekend verantwoordelijk worden gehouden voor de kinderen, heeft dat ook gevolgen voor hun positie op de arbeidsmarkt.
Het is niet zo dat Nederland op ieder onderdeel van gendergelijkheid slecht scoort. In de Gender Equality Index 2026 staat Nederland op de vijfde plaats van alle EU-landen, met een score van 70,7 op een schaal van 100.
Delen met

Loading