Armin van Buuren: “De dancewereld is een soort sprookjesland, maar dj zijn is topsport"

Regelmatig worden interviews met wereldsterren er in een paar minuten doorheen gejaagd. Vandaag neemt de producer van monsterhits als This is What it Feels Like uitgebreid de tijd voor FHM. In een chique suite van het American Hotel duikt hij vanaf moment één de diepte in.

“Mijn spreekwoord is: the cave you fear holds the treasure you seek,” zegt hij. “Toen ik me openstelde over mijn donkere gevoelens, kreeg ik juist meer verbinding met mensen.” Jarenlang voelde hij zich geïsoleerd aan de top. “Ik zat hoog op die toren, bovenop de apenrots, maar voelde me eenzaam.” In een wereld die draait om bewijsdrang en competitie verloor hij gaandeweg het plezier waarmee hij ooit begon als “een achtjarig jongetje in zijn pyjama dat gewoon muziek wilde maken”. Naarmate zijn naam uitgroeide tot een merk, groeiden ook de verwachtingen van fans, labels en hemzelf.

“Ik ben een people pleaser,” zegt hij. “In therapie leerde ik dat daar vaak schaamte onder zit.” Die schaamte kan volgens hem destructief worden als je er niet eerlijk naar kijkt. “Dan ga je dat proberen te verdoven omdat je het gevecht met jezelf uit de weg gaat.” Zelf herkent hij dat mechanisme. “Ik bleef maar ja zeggen tegen shows, terwijl je het op gegeven moment echt niet meer voor het geld hoeft te doen.”

Therapie speelde daarin een sleutelrol. “In het begin vond ik het moeilijk om toe te geven dat ik in therapie zat, terwijl we een personal trainer voor ons lichaam heel normaal vinden.”

Inmiddels gaat hij al jaren minimaal één keer per maand. “Elke keer denk ik: wat ga ik hier nou weer doen? Maar je komt toch altijd weer uit bij jezelf.” Naast therapie ontwikkelde hij een reeks dagelijkse routines zoals meditatie, dankbaarheidslijsten en vooral het bijhouden van een dagboek. “Mijn brein staat altijd aan,” zegt hij. “Dat heeft me ver gebracht, maar het kan me ook overweldigen. Door te schrijven word ik me bewust van mijn gedachten en zie ik wanneer ik niet vanuit rust handel.” Die bewustwording helpt hem ook om controle los te laten, iets wat hij jarenlang moeilijk vond. “Ik ben een controlfreak. Maar als je leven uitgroeit tot een merk, moet je leren dingen uit handen te geven. Dat loslaten geeft uiteindelijk juist rust.”

Juist die herwonnen rust en energie vormden de voedingsbodem voor een onverwacht nieuw hoofdstuk in zijn carrière: een piano-album. De dj nam in 2018 voor het eerst pianoles, maar pas vanaf 2020 begon hij echt te componeren met zijn leraar Geronimo Snijtsheuvel. “Ik deed dat eigenlijk al achter de computer,” zegt hij. “Alleen speel ik de noten nu direct zelf.” Meer energie en rust in zijn leven maakten daarbij een verschil. “Ik kreeg ineens tijd en ruimte om elke dag een half uur te oefenen.” Het album groeide vervolgens stap voor stap, zonder vooraf plan. “Eerst waren het gewoon losse stukken die ik mooi vond,” zegt hij. Pas toen hij in een hypermoderne concertstudio stond, ontstond het idee om ze op te nemen met strijkers en ruimtelijke audio. Uiteindelijk nam hij het hele album live in één take op. “Financieel was het de domste beslissing ooit,” zegt hij lachend, “maar creatief heeft het me enorm veel gebracht. Achter de piano voel ik me vrijer dan ooit.”

Die herwonnen creatieve vrijheid een direct gevolg van de mentale veranderingen die hij de afgelopen jaren doormaakte. Tegelijk waakt hij ervoor om zijn eigen verhaal als een blauwdruk voor anderen te presenteren. “De Armin die hier zit, heeft niet alle antwoorden,” zegt hij. “Als andere DJ’s mij benaderen, zeg ik altijd: ik ben geen therapeut, bel alsjeblieft een professional.” Zelf ziet hij therapie als iets dat net zo vanzelfsprekend zou moeten zijn als fysieke training. “Het is gewoon een personal trainer voor je hersenen. Dat taboe moet echt verdwijnen. Ik zou iedereen aanraden om in therapie te gaan.” Die mentale bewustwording veranderde ook zijn kijk op zijn carrière. Waar het DJ-leven lang voelde als een ongrijpbare stroom van reizen en optreden, ziet hij het nu als topsport. “Als je op internationaal niveau meedraait, kun je het niet anders benaderen,” zegt hij. Rust, regelmaat en balans — een schril contrast op zijn rock-’n-roll bestaan — zijn volgens hem juist de basis geworden om het tempo vol te houden.

Die persoonlijke worsteling motiveerde hem ook om andere artiesten te ondersteunen. Enkele jaren geleden startte hij een besloten appgroep voor DJ’s. Hij laat de app-groep zien, die DJ Meeting heet, waarin inmiddels zo’n 130 leden zitten. “Daar ben ik echt trots op,” zegt hij. “Het is een veilige plek waar mensen eerlijk kunnen zijn.” Volgens hem is dat hard nodig, omdat de buitenwereld vaak alleen de glamour ziet. “Het beeld dat je op Instagram ziet van privéjets, festivals en grote gages dat klopt,” zegt hij. “Maar er zit ook een donkere kant aan dit vak.” Die druk wordt volgens hem pas zichtbaar na het eerste succesjaar, wanneer verwachtingen, jetlags, kritiek en eenzaamheid zich opstapelen. “DJ is een jong beroep en er is geen vakbond,” zegt hij. “Iedereen probeert een façade op te houden, omdat dat bij zijn merk hoort.”

Sinds het overlijden van Avicii is er volgens hem meer bewustzijn ontstaan, maar de behoefte aan steun blijft groot. “Het gaat hier niet om een moeilijke periode,” zegt hij. “Het gaat soms letterlijk over leven en dood.” Zelf probeert hij vooral een luisterend oor te bieden. “Ik ben geen therapeut,” zegt hij. “Maar ik bel regelmatig artiesten gewoon om te vragen: trek je het nog? Want dit vak is echt niet niks. Ik zou het mijn eigen kinderen niet snel aanraden.”

Volgens de producer creëert de dancewereld een werkelijkheid die losstaat van het dagelijks leven. “Het is een soort sprookjesland,” zegt hij. “Festivals als Tomorrowland of Ultra zijn oases van peace, love en happiness, waar iedereen mooi is, open is en wil feesten.” Dat contrast met de gewone wereld kan volgens hem verwarrend zijn, zowel voor artiesten als voor publiek. “Ik ben op een gegeven moment zelf in dat sprookje gaan geloven,” zegt hij. “Alsof de artiest die je creëert hetzelfde is als de persoon die je bent.”

De Leidenaar ziet het nachtleven als een plek waar plezier en escapisme dicht bij elkaar liggen. “Er is niks mis met jezelf af en toe verliezen in een weekend,” zegt hij. “Maar de scheidslijn is dun: heb je gewoon een leuke avond met vrienden, of probeer je iets in jezelf te verdoven?” Volgens hem raakt dat aan een breder probleem onder jongeren, die onder constante druk staan door sociale media en verwachtingen. “We laten allemaal perfecte levens zien: perfecte lichamen, perfecte vakanties, perfecte carrières. Ik doe daar zelf net zo hard aan mee,” zegt hij. “Als je mijn Instagram bekijkt, lijkt alles geweldig. Maar als ik ’s ochtends kribbig ben op mijn kinderen of ruzie heb met mijn vrouw, zet ik dat niet online.” Juist daarom spreekt hij graag over wat hij de ‘omgekeerde award’ noemt. “Elke erkenning heeft een schaduwkant,” zegt hij. “Voor elke gouden plaat die bij mij aan de muur hangt, is er ergens ook shit geweest. Dat zie je alleen niet online.”

Hoe persoonlijk het gesprek ook wordt, uiteindelijk draait alles voor hem nog altijd om één ding: de muziek. Volgens Van Buuren is trance, jarenlang een bijna beladen term, inmiddels weer volledig terug in het centrum van de dancecultuur. “Het was een tijd lang een beetje een scheldwoord,” zegt hij. “Maar nu is het weer hip.” Dat besefte hij opnieuw toen hij tijdens ADE 2024 samen met KI/KI draaide en zij klassieke platen uit het begin van de jaren 2000 liet horen. “Dat waren precies de tracks waar ik zelf mee begon,” zegt hij. “Dan realiseer je je ineens dat de muziek waar je jarenlang in geloofde weer helemaal leeft.”

Tegelijk ziet hij hoe genregrenzen vervagen. Sinds de pandemie zijn sounds dichter naar elkaar toe gegroeid en schuiven artiesten makkelijker tussen stijlen. “De enige constante in de dancewereld is verandering,” zegt hij. “De sound evolueert altijd, maar dat betekent niet dat je je eigenheid hoeft te verliezen.” Dat jonge artiesten als KI/KI en Job Jobse elementen uit de oorspronkelijke trance-esthetiek opnieuw omarmen, voelt voor hem dan ook niet als nostalgie, maar als bevestiging. “Zij herbevestigen eigenlijk wat we toen deden,” zegt hij. “Dat ik dat nog mee mag maken, vind ik heel bijzonder.” Die ontwikkeling sluit naadloos aan bij zijn eigen rol als curator van A State of Trance — het platform dat hij ooit begon als radioshow en dat inmiddels is uitgegroeid tot een festival dat over de hele wereld reist.

Volgens Armin is de nieuwe generatie DJ’s opgegroeid in een totaal andere realiteit dan die van zijn beginjaren. “Toen ik begon draaiden we alleen vinyl en had je een studio vol apparatuur nodig om überhaupt een fatsoenlijk klinkende track te maken,” zegt hij. “Nu moet je echt je best doen om iets slechtklinkends op de plaat te krijgen.” Die technologische vooruitgang heeft het vak toegankelijker gemaakt, maar tegelijk ook harder.

“Er is zóveel muziek en zóveel goede muziek, het is moeilijker dan vroeger om erdoorheen te komen en door te breken.” Wat succes uiteindelijk bepaalt, is volgens hem nog steeds verrassend eenvoudig. “Je snelste weg naar de top is gewoon een hit,” zegt hij. “Een track die andere DJ’s gaan draaien.” Talent blijft daarbij essentieel, maar zichtbaarheid is tegenwoordig minstens zo bepalend geworden. “Je moet bijna een influencer zijn om aan de bak te komen,” zegt hij. “Zonder TikTok ben je nergens meer. Dan kun je het gewoon vergeten.”

Als we hem richting het einde van het interview – er wacht een luistersessie in de Apple Store aan de overkant - vragen wat jonge, ambitieuze mensen vaak verkeerd begrijpen over succes, kijkt de openhartige wereldster bedachtzaam. “Als je jong bent, wil je zo snel mogelijk naar de top van de apenrots,” zegt hij. “Ik heb daar gezeten: ik was ooit de nummer één van de wereld, en daar ben ik dankbaar voor. Maar het is ook behoorlijk eenzaam, en je weet dat je er ooit weer vanaf gaat.” Dat besef veranderde zijn kijk op ambitie. “Ik denk dat het slimmer is om iets te doen waar je echt je hart en ziel in kwijt kunt,” zegt hij. “Iets waarvan je zelf denkt: dit vind ik gaaf. Iets waar je voldoening uit haalt; of dat nou muziek is of iets anders. Dat soort motivatie is volgens hem veel duurzamer dan het najagen van status. “Alleen succes en geld gaan je niet gelukkig maken,” zegt hij. “Dat klinkt misschien als een cliché, maar zo heb ik het echt ervaren.”

Op 27 en 28 februari staat Rotterdam Ahoy in het teken van trance. Op vrijdag en zaterdag kun je los bij A State of Trance. Vrijdag kun je van 18:00 tot 01:00 uur los, terwijl je zaterdagnacht van 21:00 tot 06:00 uur kunt genieten van de beste trance-artiesten. Naast Armin zelf, staan artiesten als Ferry Corsten, Superstrings, Benwal, Cosmic Gate en Tjade op de line-up. Tickets zijn verkrijgbaar via astateoftrance.com.

Afgelopen jaar verscheen er in de vorm van Piano iets compleet nieuws van de hand van Armin van Buuren. Een compleet door Armin gecomponeerd opgenomen piano-album. Je luistert zijn plaat hieronder.