Tegenwoordig leven we in een wereld waarin rust een
schaars goed is geworden. We moeten niet alleen succesvol zijn in ons werk,
maar ook de perfecte partner zijn, een afgetraind lichaam hebben,
maatschappelijk betrokken blijven en ondertussen ook nog een sociaal leven
onderhouden. Onze telefoons trillen non-stop en de pushmeldingen vliegen je om
de oren. We staan continu ‘aan’.
De oplossing voor deze constante overprikkeling ligt in
een eeuwenoud Japans concept:
Seijaku. In het gelijknamige boek legt de Japanse
arts Miki Fujito uit dat echte rust niet ontstaat door urenlang op een meditatiekussen
te zitten, maar door kleine verschuivingen in je dag.
Commerciële mindfulness-valkuil
Als je vandaag de dag last hebt van stress, word je
direct doodgegooid met commerciële oplossingen. Miki Fujito legt in haar werk
de vinger op de zere plek: “
Mindfulness kan aan gaan voelen als weer een taak
op een steeds groeiend lijstje. Dit boek is voor mensen die dat allemaal zat
zijn.” In plaats van ontspanning constant te ‘optimaliseren’, is het bij
Seijaka
juist de bedoeling om rust te vinden in het midden van de dagelijkse
hectiek. Dr. Fujito schrijft: “Het gaat er niet om dat je een beter mens wordt
of de perfecte balans bereikt,
Seijaku biedt de kans om je vanbinnen en
vanbuiten rustig te voelen.”
De titel bestaat uit twee Japanse karakters: 静 (sei) voor kalmte en 寂 (jaku) voor diepe
sereniteit. Samen vormen ze een levende, rijke stilte die je niet afdwingt door
je terug te trekken, maar die je leert op te merken in de ruimtes tussen je bezigheden
door.
De neurowetenschap achter de stilte
Hoewel de filosofie al eeuwenoud is, bewijst de moderne
neurowetenschap pas hoe effectief het is. Onderzoek toont aan dat bewuste
stilte je cortisol (stresshormoon) en bloeddruk direct verlaagt. Daarnaast schakelen
je hersenen in perioden van stilte over van snelle bèta-golven (stress en
hyperfocus) naar langzamere alfa- en thètagolven. Dit zorgt voor directe kalmte,
een boost in je creativiteit en een betere emotionele verwerking.
Kortom: je hersenen krijgen door stilte de kans om de
overprikkeling van de dag effectief te kunnen verwerken. Het is de ultieme
harde reset voor je brein, waarna je weer met een frisse blik en maximale focus
verder kunt.
De 4 deuren naar Seijaku: praktische
lessen voor je dag
In dit boek wordt Seijaku verdeelt in 4 ‘deuren’. Met
deze concrete inzichten kun je meteen aan de slag:
Deur 1: Stilte in de omgeving
In Japan draait alles om ‘ma’: de nodige en bewuste ruimte
tussen twee dingen. Je kunt het vergelijken met de pauze in een dikke track:
zonder die stilte is de drop lang niet zo vet. Tegenwoordig zitten onze
westerse huizen en kantoren bomvol met visuele rommel en herrie waardoor je
ogen nergens meer rust vinden.
De les: Rust ontstaat niet door meer toe te voegen, maar juist
door weg te halen wat je niet nodig hebt. Maak bijvoorbeeld je werkplek leeg of
zet je meldingen een uur op stil. Zorg ervoor dat je je zintuigen een
landingsplek geeft.
Deur 2: Fysieke stilte
Door de constante haast van het dagelijks leven blijft
ons zenuwstelsel vaak hangen in de stressmodus. Hierdoor kan je ongemerkt
dingen doen als je kaken klemmen, je schouders optrekken of oppervlakkig
ademen. Je lichaam staat in feite continu in de overlevingsstand.
De les: Breng de trage ritmes terug. Neem eens de tijd om
fatsoenlijk te koken of ga een kwartiertje offline wandelen. Hierdoor wordt
gelijk de ‘rust- en herstelmodus’ van je lichaam geactiveerd.
Deur 3: Emotionele stilte
Zodra we aan het einde van een lange werkdag eindelijk op
de bank ploffen, begint het mentaal vaak pas echt te stormen met zorgen en
overvolle to-dolijstjes.
De les: Probeer deze gedachten niet te blokkeren of te
onderdrukken. Neem ze juist waar zonder er direct op te reageren. Laat de mentale
ruis passeren alsof het wolken zijn.
Deur 4: Stilte waarin je je kunt onderdompelen
Onze aandacht wordt dagelijks constant versnipperd door
multitasken en het switchen tussen tabbladen. Hierdoor raken we de ‘flow’
kwijt.
De les: Doe één ding met je volledige aandacht. Of je nu
een artikel schrijft, traint in de sportschool of koffie zet: zet de rest van
de wereld even op mute en ga er helemaal in op.
Seijaka kiest voor aanpak die
niet vraagt om je hele leven om te gooien. Het is een vorm van stilte die
levendig, actief en rijk is, en die juist ontstaat te midden van de beweging in
het dagelijks leven. Het idee erachter, is dat het een stilte is die je niet
hoeft af te dwingen door jezelf volledig terug te trekken uit de maatschappij.
Het is een vorm van stilte die je leert op te merken in de ruimtes tussen je
bezigheden door.
De ultieme kern van het boek van Miki Fujito is dan ook
dat je juist in die kleine en bewuste pauzes de kracht vindt om elke dag scherp
en relaxed te blijven. Je moet dus gewoon leren om de pauzeknop van het leven nét
iets vaker in te drukken.
Seijaku: een staat van innerlijke rust te midden van de chaos van het leven verschijnt op 15 september.